തറാവീഹ് നമസ്കാരം: എണ്ണം, നിയ്യത്ത്, നിയമങ്ങൾ

റമദാൻ എത്തുമ്പോൾ വിശ്വാസികളുടെ മനസ്സും ശരീരവും ഒരുപോലെ ഉണരും. പകലിലെ നോമ്പിനൊപ്പം റമദാനിലെ രാവുകളെ ധന്യമാക്കുന്ന ആരാധനയാണ് തറാവീഹ് നമസ്കാരം. ഇശാഇന് ശേഷം പള്ളികളിൽ നിന്ന് ഉയരുന്ന ഖുർആൻ പാരായണവും വരിവരിയായി നിൽക്കുന്ന വിശ്വാസികളും കേരളത്തിലെ റമദാൻ രാവുകളുടെ മുഖമുദ്രയാണ്. ഈ ലേഖനം തറാവീഹിന്റെ പ്രതിഫലം, സമയം, റക്അത്തുകളുടെ എണ്ണത്തിലെ അഭിപ്രായങ്ങളും അവയുടെ തെളിവുകളും, നിയ്യത്ത്, വിത്ർ, സ്ത്രീകളുടെ നമസ്കാരം, സാധാരണ സംഭവിക്കുന്ന പിഴവുകൾ എന്നിവ ഹദീസുകളുടെ ഗ്രേഡ് സഹിതം പരിശോധിക്കുന്നു. കർമ്മശാസ്ത്ര വിശദാംശങ്ങൾ പ്രധാനമായും കേരളത്തിൽ വ്യാപകമായ ശാഫിഈ മദ്ഹബ് അനുസരിച്ചാണ്.

എന്താണ് ‘തറാവീഹ്’? എന്താണ് അതിന്റെ പ്രതിഫലം?

“തർവീഹ” എന്ന അറബി വാക്കിന്റെ ബഹുവചനമാണ് തറാവീഹ്; “വിശ്രമിക്കൽ” എന്നാണ് അർത്ഥം. ഓരോ നാല് റക്അത്തിന് ശേഷവും ആളുകൾ അൽപ്പനേരം ഇരുന്ന് വിശ്രമിച്ചിരുന്നതുകൊണ്ടാണ് ഈ പേര് വന്നതെന്ന് ഇബ്നു ഹജർ ഫത്ഹുൽ ബാരിയിൽ വിശദീകരിക്കുന്നു. ഹദീസുകളിൽ ഇതിനെ “ഖിയാമു റമദാൻ” (റമദാനിലെ രാത്രിനമസ്കാരം) എന്നാണ് പറയുന്നത്.

നബി (സ്വ) പറഞ്ഞു: “ആരെങ്കിലും വിശ്വാസത്തോടെയും പ്രതിഫലം ആഗ്രഹിച്ചും റമദാനിൽ രാത്രി നമസ്കരിച്ചാൽ അവന്റെ മുൻകഴിഞ്ഞ പാപങ്ങൾ പൊറുക്കപ്പെടും” (സ്വഹീഹുൽ ബുഖാരി 37). “വിശ്വാസത്തോടെ, പ്രതിഫലം ആഗ്രഹിച്ച്” എന്ന രണ്ട് നിബന്ധനകളാണ് ഈ ഹദീസിന്റെ കാതൽ: നാട്ടുനടപ്പോ ആളുകളെ കാണിക്കലോ അല്ല, അല്ലാഹുവിനോടുള്ള വിശ്വാസവും അവനിൽ നിന്നുള്ള പ്രതീക്ഷയുമാണ് പ്രേരണയാകേണ്ടത്. പണ്ഡിതന്മാർ വിശദീകരിക്കുന്നത് പോലെ ഇവിടെ പൊറുക്കപ്പെടുന്നത് ചെറുപാപങ്ങളാണ്; വലിയ പാപങ്ങൾക്ക് തൗബ വേണം.

“ഇമാം പിരിയുന്നത് വരെ ഇമാമിനോടൊപ്പം നമസ്കരിക്കുന്നവന് രാത്രി മുഴുവൻ നമസ്കരിച്ചതിന്റെ പ്രതിഫലം രേഖപ്പെടുത്തപ്പെടും” എന്നും നബി (സ്വ) പറഞ്ഞു (അബൂദാവൂദ് 1375, തിർമിദി 806 – സ്വഹീഹ്).

തറാവീഹിന്റെ ചരിത്രം: നബി (സ്വ)യുടെ കാലം മുതൽ ഉമർ (റ) വരെ

ഒരു റമദാനിൽ നബി (സ്വ) പള്ളിയിൽ രാത്രി നമസ്കരിച്ചു; ആളുകൾ പിന്നിൽ തുടർന്നു. രണ്ടാം രാവും മൂന്നാം രാവും ആളുകൾ കൂടി. നാലാം രാവ് നബി (സ്വ) പുറത്ത് വന്നില്ല; രാവിലെ പറഞ്ഞു: “ഇത് നിങ്ങൾക്ക് നിർബന്ധമാക്കപ്പെടുമോ എന്ന് ഞാൻ ഭയപ്പെട്ടു” (ബുഖാരി 2012, മുസ്‌ലിം 761). സമുദായത്തോടുള്ള കരുണയായിരുന്നു ആ പിന്മാറ്റം. ഒരു പായ കൊണ്ട് തിരിച്ച ചെറിയ മുറിയിൽ നബി (സ്വ) റമദാനിൽ നമസ്കരിച്ചതും, “ഫർളല്ലാത്ത നമസ്കാരങ്ങളിൽ ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠം വീട്ടിലേതാണ്” എന്ന് പറഞ്ഞതും ബുഖാരി 731-ൽ കാണാം.

പിന്നീട് ഉമർ (റ)വിന്റെ ഭരണകാലത്ത് പള്ളിയിൽ പല ചെറുസംഘങ്ങളായി ആളുകൾ നമസ്കരിക്കുന്നത് കണ്ടപ്പോൾ അദ്ദേഹം എല്ലാവരെയും ഉബയ്യുബ്നു കഅ്ബ് (റ)വിന്റെ പിന്നിൽ ഒരുമിപ്പിച്ചു; “ഇത് എത്ര നല്ല പുതുമ” (നിഅ്മതിൽ ബിദ്അതു ഹാദിഹി) എന്ന് പറയുകയും ചെയ്തു (ബുഖാരി 2010). നിർബന്ധമാകുമെന്ന ഭയം നബി (സ്വ)യുടെ വിയോഗത്തോടെ നീങ്ങിയതിനാൽ, നബി (സ്വ) തന്നെ ചെയ്ത ഒരു കാര്യം പുനരാരംഭിക്കുകയായിരുന്നു ഉമർ (റ) എന്ന് പണ്ഡിതന്മാർ വിശദീകരിക്കുന്നു.

തറാവീഹിന്റെ സമയവും റക്അത്തുകളുടെ എണ്ണവും

ഇശാ നമസ്കാരത്തിന് ശേഷം മുതൽ സുബ്ഹിയുടെ സമയം ആരംഭിക്കുന്നത് വരെയാണ് തറാവീഹിന്റെ സമയം. ഇശാഇന് മുമ്പ് നമസ്കരിച്ചാൽ ശാഫിഈ മദ്ഹബ് പ്രകാരം അത് തറാവീഹായി സാധുവാകില്ല. പള്ളിയിലെത്തുമ്പോൾ തറാവീഹ് ജമാഅത്ത് തുടങ്ങിയിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ ആദ്യം ഇശാ നമസ്കരിക്കണം. (ഇമാം തറാവീഹ് നമസ്കരിക്കുമ്പോൾ അദ്ദേഹത്തെ തുടർന്ന് ഇശാ നിയ്യത്ത് വെച്ച് നമസ്കരിക്കാമോ എന്നതിൽ ശാഫിഈ മദ്ഹബിൽ അനുവാദമുണ്ട്; പ്രാദേശിക പണ്ഡിതന്മാരോട് ചോദിച്ച് ഉറപ്പാക്കുക.)

എട്ടോ ഇരുപതോ? തെളിവുകൾ

റക്അത്തുകളുടെ എണ്ണം കേരളത്തിൽ സംഘടനകൾക്കിടയിൽ ഏറെ ചർച്ചയായ വിഷയമാണ്. ഇരുപക്ഷത്തിന്റെയും പ്രധാന തെളിവുകൾ:

“രാത്രിനമസ്കാരം രണ്ട് രണ്ടാണ്” (ബുഖാരി 990) എന്ന ഹദീസിൽ എണ്ണത്തിന് പരിധി പറയുന്നില്ല എന്നതും ശ്രദ്ധേയമാണ്. അതിനാൽ ഇത് ഹലാലും ഹറാമും തമ്മിലുള്ള പ്രശ്നമല്ല, ശ്രേഷ്ഠതയെക്കുറിച്ചുള്ള ഇജ്തിഹാദീ വ്യത്യാസമാണ്. കേരളത്തിലെ ബഹുഭൂരിപക്ഷം പള്ളികളിലും 20 റക്അത്തും, ചില സംഘടനകളുടെ പള്ളികളിൽ 8 റക്അത്തുമാണ് പതിവ്. ഏത് പള്ളിയിലാണോ നിൽക്കുന്നത്, അവിടത്തെ ഇമാമിനോടൊപ്പം സൗഹാർദ്ദത്തോടെ നമസ്കരിക്കുക; എണ്ണത്തെച്ചൊല്ലി കുടുംബങ്ങളും നാട്ടുകാരും തമ്മിൽ പിണങ്ങുന്നത് തറാവീഹിന്റെ ആത്മാവിന് തന്നെ എതിരാണ്.

നമസ്കരിക്കേണ്ട രൂപവും നിയ്യത്തും

ശാഫിഈ മദ്ഹബ് പ്രകാരം തറാവീഹ് രണ്ട് റക്അത്ത് വീതം സലാം വീട്ടിയാണ് നമസ്കരിക്കേണ്ടത്; നാല് റക്അത്ത് ഒറ്റ സലാമിൽ നമസ്കരിച്ചാൽ സാധുവാകില്ല എന്നാണ് ഈ മദ്ഹബിന്റെ നിലപാട്. ഇരുപത് റക്അത്ത് എന്നാൽ പത്ത് സലാം.

നിയ്യത്ത് ഹൃദയത്തിലാണ്; നാവുകൊണ്ട് പറയുന്നത് ശാഫിഈ മദ്ഹബിൽ സുന്നത്തായി കണക്കാക്കുന്നു:

• മലയാളത്തിൽ: “റമദാനിലെ സുന്നത്തായ തറാവീഹ് നമസ്കാരം രണ്ട് റക്അത്ത് അല്ലാഹുവിന് വേണ്ടി ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.” ജമാഅത്തായി നമസ്കരിക്കുമ്പോൾ “ഇമാമോട് കൂടി” എന്ന് കൂടി കരുതുക.
• അറബിയിൽ:

أُصَلِّي سُنَّةَ التَّرَاوِيحِ رَكْعَتَيْنِ لِلَّهِ تَعَالَى

ഉച്ചാരണം: ഉസ്വല്ലീ സുന്നതത്തറാവീഹി റക്അതൈനി ലില്ലാഹി തആലാ.

ഇമാം ഉറക്കെ ഓതുന്നു. ശാഫിഈ മദ്ഹബിൽ തുടരുന്നവർ ഫാതിഹ ഓതണം; ശേഷം ഇമാമിന്റെ പാരായണം ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കണം.

കേരളത്തിലെ പള്ളികളിൽ: ഖത്തം തറാവീഹും ഹാഫിളുമാരും

പല പള്ളികളിലും റമദാനിൽ ഖുർആൻ മുഴുവൻ ഓതിത്തീർക്കുന്ന “ഖത്തം തറാവീഹ്” നടക്കുന്നു; ഇതിനായി ഹാഫിളുമാരെ പ്രത്യേകം ക്ഷണിക്കാറുണ്ട്. മറ്റിടങ്ങളിൽ ചെറിയ സൂറത്തുകൾ ഓതി വേഗത്തിൽ തീർക്കുന്നു. നീണ്ട പാരായണം കേൾക്കാൻ പ്രയാസമുള്ള പ്രായമായവരും രോഗികളും ഉണ്ടെന്ന് ഇമാമുമാർ ഓർക്കണം; അതേസമയം “എളുപ്പം” എന്ന പേരിൽ നമസ്കാരത്തിന്റെ അടക്കം നഷ്ടപ്പെടുത്തുകയുമരുത്.

ഖത്തം പൂർത്തിയാകുന്ന രാത്രി (പലയിടത്തും ഇരുപത്തിയേഴാം രാവ്) പള്ളികളിൽ പ്രത്യേക ഖത്തം ദുആയും വലിയ ജനക്കൂട്ടവും ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഖുർആൻ ഖത്തം ചെയ്ത ശേഷം ദുആ ചെയ്യുന്നത് അനസ് (റ) ഉൾപ്പെടെയുള്ള പൂർവ്വികരുടെ രീതിയായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ ആ ഒരു രാത്രിയിൽ മാത്രം പള്ളിയിൽ എത്തി ബാക്കി രാവുകൾ ഉപേക്ഷിക്കുന്ന ശീലം ആത്മപരിശോധന അർഹിക്കുന്നു; ലൈലത്തുൽ ഖദ്ർ അവസാന പത്തിലെ ഏത് ഒറ്റ രാവിലുമാകാം.

വിശ്രമവേളകളിലെ ദിക്റുകൾ

ഓരോ നാല് റക്അത്തിന് ശേഷവും അൽപ്പം ഇരുന്ന് വിശ്രമിക്കുന്നത് പൂർവ്വികരുടെ രീതിയാണ്. കേരളത്തിലെ പല പള്ളികളിലും ഈ ഇടവേളകളിൽ ഈണത്തിൽ സ്വലാത്തുകളും ദിക്റുകളും കൂട്ടമായി ചൊല്ലുന്ന പതിവുണ്ട്. ഈ ഇടവേളയ്ക്ക് നബി (സ്വ)യിൽ നിന്ന് പ്രത്യേക ദിക്ർ സ്വഹീഹായി വന്നിട്ടില്ല; അതിനാൽ ഏത് ദിക്റും സ്വലാത്തും ഖുർആൻ പാരായണവും ചെയ്യാം. ഒരു പ്രത്യേക രീതി നിർബന്ധമാണെന്നോ അത് ചെയ്യുന്നവർ വഴിപിഴച്ചവരാണെന്നോ ഉള്ള രണ്ട് തീവ്രതകളും ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് നല്ലത്.

റമദാനിൽ ധാരാളമായി ചൊല്ലാൻ പ്രചരിക്കുന്ന ഒരു ദിക്ർ:

أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، أَسْتَغْفِرُ اللَّهَ، أَسْأَلُكَ الْجَنَّةَ، وَأَعُوذُ بِكَ مِنَ النَّارِ

ഉച്ചാരണം: അശ്ഹദു അൻ ലാ ഇലാഹ ഇല്ലല്ലാഹ്, അസ്തഗ്ഫിറുല്ലാഹ്, അസ്അലുകൽ ജന്നത, വഅഊദു ബിക മിനന്നാർ.

അർത്ഥം: അല്ലാഹുവല്ലാതെ ആരാധ്യനില്ലെന്ന് ഞാൻ സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നു; അല്ലാഹുവിനോട് ഞാൻ പാപമോചനം തേടുന്നു; നിന്നോട് സ്വർഗ്ഗം ചോദിക്കുകയും നരകത്തിൽ നിന്ന് കാവൽ തേടുകയും ചെയ്യുന്നു.

ഈ നാല് കാര്യങ്ങൾ റമദാനിൽ അധികരിപ്പിക്കാൻ പറയുന്നത് സൽമാനുൽ ഫാരിസി (റ)വിൽ നിന്നുള്ള ഒരു നീണ്ട റമദാൻ ഖുത്ബയിലാണ്. ഇബ്നു ഖുസൈമ (1887) അത് “സ്വഹീഹാണെങ്കിൽ” എന്ന സംശയത്തോടെയാണ് ഉദ്ധരിച്ചത്; അബൂഹാതിം അതിനെ “മുൻകർ” എന്നും അൽബാനി ദുർബലം (മുൻകർ, അസ്സിൽസിലത്തുള്ളഈഫ 871) എന്നും വിധിച്ചു. മുൻ പതിപ്പിൽ ഇത് “നബി (സ്വ) പഠിപ്പിച്ചു” എന്ന് ഉറപ്പിച്ച് പറഞ്ഞിരുന്നത് തിരുത്തി. വാക്കുകളുടെ ആശയം (തൗഹീദ്, ഇസ്തിഗ്ഫാർ, സ്വർഗ്ഗം ചോദിക്കൽ, നരകത്തിൽ നിന്ന് കാവൽ) എല്ലാം സ്വഹീഹായ മറ്റ് തെളിവുകളുള്ളതാണ്; അതിനാൽ പൊതുവായ ദിക്റായി ചൊല്ലുന്നതിൽ തെറ്റില്ല, പക്ഷേ പ്രത്യേക പ്രതിഫലം നബി (സ്വ)യിലേക്ക് ചേർക്കരുത്.

തറാവീഹും വിത്ർ നമസ്കാരവും

തറാവീഹിന് ശേഷം വിത്ർ നമസ്കരിച്ചാണ് റമദാൻ രാത്രി പൂർത്തിയാക്കുന്നത്. സാധാരണ മൂന്ന് റക്അത്ത്: രണ്ട് നമസ്കരിച്ച് സലാം വീട്ടി, ഒന്ന് കൂടി. വിശദാംശങ്ങൾ വിത്ർ നമസ്കാരം എന്ന ലേഖനത്തിലുണ്ട്.

റമദാനിന്റെ രണ്ടാം പകുതിയിൽ (പതിനാറാം രാവ് മുതൽ) വിത്റിന്റെ അവസാന റക്അത്തിൽ റുകൂഇന് ശേഷം ഖുനൂത്ത് ഓതുന്നത് ശാഫിഈ മദ്ഹബിലെ പ്രബലമായ അഭിപ്രായമാണ്. ഇതിന് ഉബയ്യുബ്നു കഅ്ബ് (റ) റമദാനിന്റെ രണ്ടാം പകുതിയിൽ ഖുനൂത്ത് ഓതിയിരുന്നു എന്ന റിപ്പോർട്ടുകളാണ് അടിസ്ഥാനം (അബൂദാവൂദ് 1428, 1429); ഇവയുടെ പരമ്പര അൽബാനി ദുർബലമായി കണക്കാക്കുന്നു. മറ്റ് മദ്ഹബുകളിൽ വർഷം മുഴുവനോ ഒരിക്കലുമോ എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത നിലപാടുകളുണ്ട്.

രാത്രി പിന്നീട് ഉണർന്ന് തഹജ്ജുദ് നമസ്കരിക്കാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നവർക്ക് വിത്ർ അപ്പോഴത്തേക്ക് മാറ്റിവെക്കാം. തറാവീഹിനോടൊപ്പം വിത്ർ നമസ്കരിച്ചവർ പിന്നീട് തഹജ്ജുദ് നമസ്കരിച്ചാൽ വീണ്ടും വിത്ർ വേണ്ട: “ഒരു രാത്രിയിൽ രണ്ട് വിത്റില്ല” (അബൂദാവൂദ് 1439 – സ്വഹീഹ്). അവസാന പത്തിൽ ലൈലത്തുൽ ഖദ്‌റിന്റെ ദുആ കൂടി പതിവാക്കുക.

സ്ത്രീകൾക്ക് വീട്ടിൽ നിന്ന് നമസ്കരിക്കാമോ?

ഏറെ ചോദിക്കപ്പെടുന്ന സംശയമാണിത്. നബി (സ്വ) പറഞ്ഞു: “നിങ്ങളുടെ സ്ത്രീകളെ പള്ളികളിൽ നിന്ന് തടയരുത്; എന്നാൽ അവരുടെ വീടുകളാണ് അവർക്ക് ഉത്തമം” (അബൂദാവൂദ് 567 – സ്വഹീഹ്). വീടിന്റെ ഉൾമുറിയിലെ നമസ്കാരമാണ് കൂടുതൽ ശ്രേഷ്ഠമെന്നും വന്നിട്ടുണ്ട് (അബൂദാവൂദ് 570 – സ്വഹീഹ്). സ്ത്രീകൾ വീട്ടിൽ നമസ്കരിക്കുമ്പോൾ പള്ളിയിൽ നമസ്കരിക്കുന്ന പുരുഷന്മാരേക്കാൾ പ്രതിഫലം ലഭിക്കുമെന്ന് മുൻ പതിപ്പിൽ പറഞ്ഞിരുന്നു; അങ്ങനെയൊരു താരതമ്യം സ്വഹീഹായ ഹദീസിൽ കണ്ടെത്താൻ കഴിയാത്തതിനാൽ ഒഴിവാക്കി.

കേരളത്തിൽ സ്ത്രീകളുടെ പള്ളിപ്രവേശനം സംബന്ധിച്ച് സംഘടനകൾക്കിടയിൽ വ്യത്യസ്ത നിലപാടുകളുണ്ട്; ചില പള്ളികളിൽ റമദാനിൽ സ്ത്രീകൾക്ക് പ്രത്യേക സൗകര്യമൊരുക്കുന്നു, മറ്റിടങ്ങളിൽ ഇല്ല. പ്രാദേശിക സാഹചര്യവും സുരക്ഷയും പരിഗണിച്ച് തീരുമാനിക്കാം.

വീട്ടിൽ ഒറ്റയ്ക്ക് നമസ്കരിക്കുമ്പോഴും നിയമങ്ങൾ ഒന്നുതന്നെ. കാണാപ്പാഠമുള്ള സൂറത്തുകൾ ഓതാം. വീട്ടിലെ സ്ത്രീകളും കുട്ടികളും ഒരുമിച്ച് ജമാഅത്തായി നമസ്കരിക്കുന്നതും നല്ലതാണ്. ആർത്തവമുള്ള ദിവസങ്ങളിൽ നമസ്കാരം ഇല്ല; ആ രാവുകൾ ദിക്ർ, ദുആ, സ്വലാത്ത് എന്നിവ കൊണ്ട് ധന്യമാക്കാം.

ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട ചില പ്രധാന കാര്യങ്ങൾ

സാധാരണ സംഭവിക്കുന്ന പിഴവുകൾ

1. അമിതവേഗം: അക്ഷരസ്ഫുടതയില്ലാതെ ഓതുക, റുകൂഇലും സുജൂദിലും അടക്കമില്ലാതിരിക്കുക. കാക്ക കൊത്തുന്നത് പോലെയുള്ള നമസ്കാരം നബി (സ്വ) വിലക്കി (അബൂദാവൂദ് 862 – ഹസൻ). ധൃതിയിൽ നമസ്കരിച്ച ഒരാളോട് “തിരിച്ചുപോയി നമസ്കരിക്കൂ, നീ നമസ്കരിച്ചിട്ടില്ല” എന്ന് നബി (സ്വ) മൂന്ന് തവണ പറഞ്ഞു (ബുഖാരി 757).
2. ഫർളിനേക്കാൾ സുന്നത്തിന് പ്രാധാന്യം: ഇശാഇനും സുബ്ഹിക്കും വരാത്തവർ തറാവീഹിന് മാത്രം എത്തുന്നത്. ഖിയാമത്ത് നാളിൽ ആദ്യം വിചാരണ ചെയ്യപ്പെടുന്നത് ഫർള് നമസ്കാരമാണ്; അതിലെ കുറവുകൾ സുന്നത്തുകൾ കൊണ്ട് നികത്തപ്പെടും (അബൂദാവൂദ് 864 – സ്വഹീഹ്).
3. വരിയിൽ ബഹളം: 8 റക്അത്ത് കഴിഞ്ഞ് പോകാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നവർ മറ്റുള്ളവരെ ശല്യപ്പെടുത്താതെ ശാന്തമായി പിരിയുക; പോകാതെ ഇരിക്കുന്നവർ പോകുന്നവരെ ആക്ഷേപിക്കുകയുമരുത്.
4. വിത്ർ രണ്ട് തവണ: തറാവീഹിനോടൊപ്പവും തഹജ്ജുദിന് ശേഷവും വിത്ർ നമസ്കരിക്കുന്നത്.
5. സുബ്ഹി നഷ്ടപ്പെടുത്തൽ: തറാവീഹ് കഴിഞ്ഞ് രാത്രി വൈകിയും ഫോണിലും സംസാരത്തിലും ഇരുന്ന് സുബ്ഹി നഷ്ടമാക്കുന്നത്.

റമദാനിലെ ഈ രാവുകൾ ഉറക്കത്തിലും സ്ക്രോളിംഗിലും പാഴാക്കരുത്; ഒരുപക്ഷേ ഇത് നമ്മുടെ അവസാന റമദാനായിരിക്കാം. എണ്ണത്തേക്കാൾ പ്രധാനം നിൽപ്പിന്റെ ഗുണമാണ്: ഹൃദയസാന്നിധ്യത്തോടെയുള്ള രണ്ട് റക്അത്ത്, ശ്രദ്ധയില്ലാത്ത ഇരുപതിനേക്കാൾ ഹൃദയത്തിൽ മാറ്റമുണ്ടാക്കും.

പതിവായി ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങൾ (FAQ)

തറാവീഹ് നിർബന്ധമാണോ?

അല്ല, ശക്തമായ സുന്നത്താണ്. നബി (സ്വ) തന്നെ അത് നിർബന്ധമാകാതിരിക്കാനാണ് തുടർച്ചയായി ജമാഅത്തായി നമസ്കരിക്കാതിരുന്നത് (ബുഖാരി 2012).

തറാവീഹ് പള്ളിയിലാണോ വീട്ടിലാണോ ഉത്തമം?

ശാഫിഈ മദ്ഹബിലെ പ്രബല അഭിപ്രായം അനുസരിച്ച് പുരുഷന്മാർക്ക് പള്ളിയിൽ ജമാഅത്തായി നമസ്കരിക്കുന്നതാണ് ഉത്തമം (ഉമർ (റ)വിന്റെ നടപടി അടിസ്ഥാനമാക്കി). ബുഖാരി 731-ലെ ഹദീസ് അടിസ്ഥാനമാക്കി വീട്ടിലാണ് ഉത്തമമെന്ന് പറഞ്ഞ പണ്ഡിതന്മാരുമുണ്ട്.

ഒരു രാത്രി തറാവീഹ് നഷ്ടപ്പെട്ടാൽ ഖളാ ചെയ്യണോ?

നിർബന്ധമില്ല. സമയം കഴിഞ്ഞ സുന്നത്തുകൾ ഖളാ ചെയ്യുന്നത് ശാഫിഈ മദ്ഹബിൽ നല്ലതായി കാണുന്നുണ്ടെങ്കിലും, അടുത്ത രാത്രികളിൽ പതിവ് തുടരുന്നതിലാണ് ശ്രദ്ധ വേണ്ടത്.

മൊബൈലിൽ നോക്കി ഖുർആൻ ഓതി തറാവീഹ് നമസ്കരിക്കാമോ?

മുസ്ഹഫ് നോക്കി ഓതുന്നതിന് ശാഫിഈ മദ്ഹബിൽ അനുവാദമുണ്ട്; ആഇശ (റ)യുടെ അടിമ ദക്‌വാൻ മുസ്ഹഫ് നോക്കി നമസ്കരിപ്പിച്ചിരുന്നു എന്ന് ബുഖാരി ഒരു ശീർഷകത്തിൽ (മുഅല്ലഖായി) ഉദ്ധരിക്കുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ നോട്ടിഫിക്കേഷനുകൾ ശ്രദ്ധ തെറ്റിക്കാതിരിക്കാൻ ഫോൺ എയർപ്ലെയിൻ മോഡിലാക്കുക. ഹനഫി മദ്ഹബിൽ ഇതിൽ വിയോജിപ്പുണ്ട്.

8 റക്അത്ത് നമസ്കരിക്കുന്ന പള്ളിയിൽ നിന്ന് ശേഷം വീട്ടിൽ ബാക്കി നമസ്കരിക്കാമോ?

തീർച്ചയായും. രാത്രിനമസ്കാരത്തിന് എണ്ണപരിധിയില്ലാത്തതിനാൽ കൂടുതൽ നമസ്കരിക്കുന്നതിന് തടസ്സമില്ല; വിത്ർ അവസാനത്തേക്ക് മാറ്റിവെക്കുക.

അവലംബങ്ങൾ

• സ്വഹീഹുൽ ബുഖാരി: 37, 731, 757, 990, 2010, 2012, 2013; കിതാബുൽ അദാൻ, “ഇമാമതുൽ അബ്ദ്” ശീർഷകം (ദക്‌വാൻ റിപ്പോർട്ട്, മുഅല്ലഖ്).
• സ്വഹീഹ് മുസ്‌ലിം: 761.
• സുനൻ അബൂദാവൂദ്: 567, 570, 862, 864, 1375, 1428, 1429, 1439 (ഗ്രേഡുകൾ: ശൈഖ് അൽബാനി).
• ജാമിഉത്തിർമിദി: 806.
• മുവത്വ മാലിക്: കിതാബുസ്സ്വലാതി ഫീ റമദാൻ (സാഇബുബ്നു യസീദ്, യസീദുബ്നു റൂമാൻ റിപ്പോർട്ടുകൾ).
• അൽ-ബൈഹഖി, അസ്സുനനുൽ കുബ്റാ (സാഇബുബ്നു യസീദ് റിപ്പോർട്ട്).
• സ്വഹീഹ് ഇബ്നു ഖുസൈമ 1887; അൽബാനി, അസ്സിൽസിലത്തുള്ളഈഫ 871.
• ഇബ്നു ഹജർ, ഫത്ഹുൽ ബാരി (കിതാബു സ്വലാതിത്തറാവീഹ്); ഇമാം നവവി, അൽ-മജ്മൂഅ്.